30 ott 2015

Anca el spaci el se colora de lombard

La pàgina de presentacion de l'event
Quant l'è bell saver que la nosta lengua l'è mia propi dré a morir del tut. Ja, perquè gh'è amò qui que 'l cred al valor del nost lombard e gràcie al sforç de tuts, ogni tant g'hom tuts la possibilità de far un passetín endré e de tornar a un sècol fa, quan que tuts i parlava tranquillament en lengua lombarda sença que vergun el ghe diguess vergot.
Encœ, o per melł dir stasera, ho partecipad al sòlit encontre mensil organizad de la Simona Scuri, jornalista milanesa del grup Il Sole 24 Ore, e del Lissandre Brasca, un famós cantaudor e lingüista, sempre de la provinça de Milan, en collaboracion tant de la soçacion La Martesana quant d'una graciosa libreria en quell de Treç (en italian Trezzo sull'Adda) cłamada Il Gabbiano. El tema l'era "Galàssie e Bux Negre". G'hom havid la fortuna de trovar una reladora tant brava, del Canton Tixín, una certa Lia Sartori, jóvena fess (del 1990), ma que la ghe ne sa tant en sul spaci, la física, le galàssie e tut quell que ghe va entorn. L'è staida una bella sorpresa trovar una scłeta incí preparada, tant en su l'àmbit lingüístic quant en su l'àmbit scientífic, e g'ho de dir que trovar-m end una situacion endovè que un argoment incí "difícil" come el spaci el fudess spłegad en manera incí sèmplix e soratut en lengua lombarda l'è sença dubi apagant... l'è una situacion que la te fa capir que realment el lombard l'è mia nomà la lengua per parlar de vaque e formay, ma anca de sciença, arqueologia, stória e cultura en general.
Durant quella conferença quí hom descoprid que roba que l'è la velocità de la lux, que roba l'è una galàssia, come l'è faida, quant l'è granda, hom emparad que la galàssia la gira entorn a un gigantesc e súper·dens punt, que 'l g'ha una força de gravità incí forta que gnanca la lum la ghe pœl scapar via. Hom vist que forma el g'ha un quàsar, comè l'è possible capir la distança d'una stella gràcie a la soa luminosità e soratut, vist que tut l'è staid faid per la nosta lengua, hom capid que el lombard del Canton Tixín l'è strano, ma de lu el se capeix tuscoss.
Ensoma, come tuts i encontre organizads del Comitad Lombard per la Salvaguàrdia dei Patrimoni Lingüístic (CSPL-Lombardia), anca quest l'è staid bell, innovativ, divertent e soratut istrutiv! G'ho de dir que, come l'última volta, vedi mia l'hora que 'l vegnes el pròssim event, que però el se tegnarà a Gener del 2016. Sperom que el temp el passes... a la velocità de la lux.

PS: gràcie a tuts i membre del comitad... el Miquel Guilardell, el Luca Zaninell, el Joancarlo Giavass (conoscid come Gioancarlo Giaàss) e, ensoma, tuts. Gràcie anca al mé padre que 'l me compagna sempre hahahaha